NEVÜ ile Nevşehir Müze Müdürlüğü’nden Göreme Açık Hava Müzesi İçin Dijital Miras Projesi
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi (NEVÜ) İhtisaslaşma Koordinatörlüğü ile T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Nevşehir Müze Müdürlüğü arasında, UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan Göreme Açık Hava Müzesi’nin dijital ortama aktarılması ve kültürel mirasın ileri teknolojilerle korunmasına yönelik iş birliği protokolü imzalandı.
Protokol, NEVÜ Rektör Yardımcısı ve İhtisaslaşma Koordinatörü Prof. Dr. Mutluhan Akın ile Nevşehir Müze Müdürü Gökhan Maskar tarafından imzalanırken, imza töreninde Proje Yürütücüsü NEVÜ Kültürel Miras Dijital Belgeleme Eğitim, Uygulama ve Araştırma Merkezi (NEVÜ-KÜMİB) Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Ömer Uzunel de hazır bulundu.
Kapadokya’nın doğal ve kültürel mirasın korunmasında NEVÜ İhtisaslaşma Koordinatörlüğü’nün sağladığı akademik ve stratejik destek, projenin en önemli itici gücünü oluşturuyor. Üniversitenin ihtisaslaşma stratejisi doğrultusunda şekillenen bu proje, bölgenin sadece turistik bir mekan olarak değil, teknoloji ve bilimin harmanlandığı bir miras merkezi olarak konumlanmasını sağlıyor.
Proje Hakkında
“Peribacalarından Fresklere Zaman Ötesi Bir Miras” başlıklı ihtisaslaşma projesinde; Kapadokya’nın eşsiz doğal oluşumları ile tarihî kaya oyma yapıları ve fresklerini ileri dijital teknolojilerle kayıt altına almayı, kültürel mirasın sürdürülebilir şekilde korunmasını ve gelecek nesillere aktarılmasını hedeflemekte. Proje kapsamında; 3D lazer tarama, İHA (insansız hava aracı) ile fotogrametrik hava çekimleri ve termal analiz gibi ileri teknolojiler kullanılarak Göreme Açık Hava Müzesi’nin yüksek hassasiyetli “dijital ikizi” oluşturulacak. Elde edilecek veriler sayesinde alanın mevcut durumu bilimsel olarak belgelenirken, zaman içerisindeki fiziksel değişimlerin izlenmesi de mümkün olacak.
Çalışmalar, NEVÜ bünyesinde faaliyet gösteren Kültürel Miras Dijital Belgeleme Eğitim, Uygulama ve Araştırma Merkezi (NEVÜ-KÜMİB) koordinasyonunda yürütülecek ve üniversite projenin bilimsel, teknik ve idari koordinasyonunu üstlenirken; uzman personel ve yüksek teknoloji ekipman desteğiyle sürece katkı sunacak.
Nevşehir Müze Müdürlüğü ise saha çalışmalarının yürütülmesi, gerekli yasal izin süreçlerinin koordine edilmesi ve elde edilen dijital içeriklerin T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Sanal Müze altyapısına entegrasyonu görevlerini üstlenecek. Dijitalleştirilen verilerin yalnızca arşivleme amacıyla değil, aynı zamanda sanal gerçeklik (VR) ve artırılmış gerçeklik (AR) tabanlı uygulamalar aracılığıyla ziyaretçilere interaktif deneyimler sunmak üzere de değerlendirilecek. Böylece Göreme Açık Hava Müzesi’nin dünyanın her yerinden erişilebilen dijital bir kültürel miras alanına dönüşmesi amaçlanmakta.
Proje ayrıca, kültürel miras alanlarında aşınma, tahribat ve çevresel etkilerin bilimsel yöntemlerle izlenmesine imkân tanıyarak koruma çalışmalarına veri temelli bir yaklaşım kazandıracak. Bu yönüyle çalışma, Türkiye’nin kültürel miras yönetimi ve dijital müzecilik alanındaki kapasitesine stratejik katkı sunacak.
